The Official Newsletter of the Archdiocese of Cebu, Philippines

Ang mga Kahoy sa Oslob

Nagkagubot og kadiyot tungod sa mga kahoy sa Oslob na gipamutol. Matod pa, mag tukod na lage kuno og gym, ug busa kinahanglang palayason na ang mga kahoy aron ilisan sa gi-planong estraktura. Ni abot ang mando gikan sa CENRO nga ipahunong ang pagpamutol tungod kay walay “permit” ug “proper coordination.” Apan pwerte nang uwahi-a sa maong desisyon. Og sa salida pa nis Pinoy ang CENRO murag mga pulis nga nangabot human ang kagubot ug patay. “Bantay sa kalinaw” matod pas akoang lola.

Adunay mga “bright” kaayo nga nangugat sa pakiglalis nga angayan lamang na pamutlon ang mga kahoy. Dunay uban diha sa social media na kung maka rason mura pud og si Robin Padilla, wa diri – wa didto. Usa sa mga nabasahan nako nag ingon nga ang mga nang reklamo way katungod na mang-reklamo kay wa silay na tanom na kahoy. Tabla ra nig mo-ingon nga ayaw sag reklamo nga bati ang sud-an kay wa pa man ka mag “suka.” Duna pu’y laing nagpaka-bright og miingon nga reklamohe kuno ninyo ang tanang pag-pamutol og dili lang ang kining nahitabo sa Oslob.

Kining ingon ani’ng klase sa mga pang-huna-huna, nagpakita nga aduna gyud diay mga tawo nga wa migamit sa ilang “utok.” Ang buot ipasabot nako, mga tawong wala maghuna-huna. Mga walay hustong “discernment” o panimbang-timbang. Sama sa mga “sopista” sa panahon ni Socrates nga pilosopo, kining mga tawhana “abtik” mo “witik” kay “nagpaka-lantip.” Mga “pilosopo” sa tinamban nga paagi; mga suplado kung buot huna-hunaon. Daw mga hait og salabutan kay lage pas-pas ug idlas manubag.

Apan kun imohang sutaon mao ni ang mga tawo nga nag-apas nga makatubag bisan ug wa maminaw sa pikas. Mao ni ang mga tawo nga puros estorya, puros burara, apan ang ilang estorya wala gipasikad sa mga prinsipyo sa hustong pag-analisa. Kung imo ni silang hatagan og tinuod na “test” mangamote ning mga utoka. Tanan pangitaan og buslot. Ang tuyo dili ang pagsabot kun dili ang pag-pangita og “bikil.” Og walay buslot ang “rason” sa pikas, kay buslotan gyud aron lang maka-labok ug maka-tubag.

Mura ni silag mga iro nga kusog mo paghot apan kutob ras paghot.

Ang pag-proteher sa kinaiyahan kay usa ka mando sa Dios. Klaro kaayo ni sa gipanudlo nila ni Papa Francisco ug Papa Benedicto XVI. Kita mga “stewards” – tinugyanan o piniyalan sa nagbuhat sa kalibutan. Tinuod nga dili gyud sa tanang higayon kita perpekto sa atoang pagpangga sa kinaiyahan. Apan di nato huwaton na mo abot ang punto nga kita mamahimong perpekto sa toang pagkatawo ayha pa ta mo tingog, manaway, ug mag lagot sa mga nangabuso sa mga gasa sa kalibutan.

Sugo o mando sa hustong pangisip nga kita mo depensa sa mga gidaog-daog ug lakip na niini ang kinaiyahan, ma mananap man o ma kahoy. Kitang mga tawo “dagkog ulo.” Nagtuo tang atoa ning kalibutan, nalimot ta nga sa wa pa kita mugnaa na-una nag abot ang mga kahoy ug mga mananap. Pag-abot natos kalibutan, ni dayon kitag “hawd-hawd” – wa nato hunahunaa nga bisan tuod kita ray maka tabi ug maka rason ug tarong, di nato matawag ang kalibutan og kalibutan kun walay mga isda, hayop, ug mga halaman.

Di ta mo ingon og “total kahoy ra man na!” Kung buot huna-hunaon, dili na “kahoy ra.” Kahoy “pud” na ug susama sa tawo minugna sa Dios, kanang kahoy bisan tuod og wa nay tiil na maka pa lihok niya, kini usa ka buhing binuhat. Aduna sab kini na tampo sa atoang kalibutan. Ang mga kahoy adunay pulos. Di ni sila decorativo lamang. Lakip ug nahilambigit ni sila sa gitawag og “ecosystem.” Kung bungkagon nimo ang usa ka ecosystem, ikaw mamahimong “ahente sa yawa!” Ang pinaka-una o numero unong naka-ingon niining pagka guba sa hinimo sa Dios kay ang “yawa” mismo.

Adunay mga politiko nga giuna nila ang ilang mga sakyanan. Kining mga tawhana wa magpaka-bana sa ilang mga “constituente”, total sila aduna may mga four-wheels. Ang uban sab siguro ani nila kay na bitik sa suborno.

Diha sa Apostolic Exhortation na Laudate Deum, si Papa Francisco nagtudlo kanato na ang tibuok universo kay adunay dignidad, dili ang tawo lamang (cf. LD, 67). Kini tungod kay gikan man mismo sa mamugnaong gahum sa Dios ang tanang mga binuhat. Sa ato pa, dili himulag ang tawo sa ubang binuhat; walay autonomiya. Ang kinabuhi sa tawo usa ka “pilgrimage of reconciliation” (LD, 69). Tungod niini, ang usa sa iyang dapat trabahoon kay ang pag puyo og kinabuhi nga naghatag og pagtahod sa tanang hinimo sa Dios bisan tuod ang uban kay gagmay ra sama sa dahon ug sa bolinaw.

Ang mga Kristyano nga walay pagpakabana sa kinaiyahan kay adunay dakong tulobagon.

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *