The Official Newsletter of the Archdiocese of Cebu, Philippines

Kabag-ohan sa sistema ug kinaiya makapalahutay sa pagkamatarong

Dihay pangutana ang usa ka propesor sa teyolohiya sa iyang mga tinun-an kabahin sa Social Teachings of the Catholic Church: Unsa may kinahanglan usbon, ang sistema ba o ang kinaiya sa mga tawo aron makab-ot ang tiunay nga kausaban sa katilingban?

Kon sistema lang ang panindoton, apan mao lang gihapon ang batasan sa mga tawo, dili kini magsilbi tungod kay mangita ra og buslot ang mga tawo aron makahimo sa naandang hiwi nga binuhatan. Ug kon ang katawhan nagbag-o tuod apan anaa gihapon ang sistema nga nakatampo sa hiwi nga binuhatan, makawang lang ang kaikag sa pag-usab kay ang dakong tentasyon nga mobalik sa naandan anaa man nag-ong-ong sa panumduman. Ang saktong buhaton, matud pa sa maong pari ug propesor binase sa Kristohanong pagtuo ug pagtulon-an sa ug Simbahan, mao nga dungan ang pagbag-o sa sistema ug kinaiya sa katawhan aron makasulod ang tinud-anay nga kausaban sa katilingban.

Mahitabo man gud nga adunay ubang mga tawo nga maayo kaayo mag-ampo ug mo-aninaw sa Espiritu ilabi na panahon sa rekoleksyon ug retreat, apan magdumili sa mga kausaban sa sistema “kay tingale unya og mabutyag ang dautang binuhatan ug mag-usab sila.” Sama sila niadtong mga tawo nga gitumbok ni Jesus sa ebanghelyo nga magdumili sa paglakaw diha sa kahayag kay nagpabilin sa kangitngit aron dili mabutyag ang tinagoan (Jn 3:19–20). Wala ra kini kalainan usab sa mga tawo nga gusto’g kabag-ohan sa sistema apan naghambin gihapon sa karaang kinaiya. Tingale maayo lang sa sinugdanan pa, apan dili kini molahutay, “kay dili man lawom ang gamut ug malaya dayon.”

Bisan gani ang Ginoong Dios, sa Karaang Testamento, kinahanglan mang molatad sa klaro nga sistema diha sa iyang paghatag sa Iyang mga kasugoan aron mapatunhay ang kinabuhi sa Iyang piniling katawhan. Dili mahimo nga Siya ilang Dios apan padayon sila sa pagbuhat sa ilang naandang binuhatan mao nga gihatag sa Dios ang Napulo ka Sugo aron subayon sa Israel ug mausab sila ug mahimong angayang tawgon nga piniling katawhan sa Dios.

Niadtong Agosto 18, 2026 atol sa rekoleksyon sa kaparian sa Artsidyosesis sa Sugbo, labing maayo ang mga pulong ni Arsobispo Alberto S. Uy sa kaparian. Gitumbok niya ang saktong pagsabot sa awtoridad ug bahandi. Matud niya kinahanglan kining mga butanga diha sa kinabuhi ug pagpangalagad apan kinahanglan bantayan nga dili kini mahimong babag sa pagsunod ug pagduol sa Ginoo. Kon mahitabo nga kining mga butanga gitinguha nga alang sa kaugalingong kapuslanan lamang, ang awtoridad ug bahandi mao nay naghupot sa pari imbis nga siya maoy mogawi niini. Klaro kaayo ang mensahe sa arsobispo nga nanawagan sa kausaban sa kinaiya sa kaparian. Apan unsa kahay hustong mga lakang sa kausaban sa sistema aron kini masuportahan? Dili kinahanglang mangaykay pa bisan asa. Ang tubag anaa sa tagsa-tagsa ka kasingkasing sa tinuod nga nagsunod kang Kristo – “Bag-ong bino isulod sa bag-ong sudlanan nga panit,” (Mt. 9:17).