“Kinsa man Ako?”

Sa tipik sa ebanghelyo karong Dominggoha, pagkahuman ni Hesus og pangutana sa iyang mga tinun-an kung kinsa o unsa ang panglantaw o pagkaila sa mga tawo Kaniya, Siya nangutana dayon kanila nga Iyang mga tinun-an: “Apan kamo, unsa may inyong ikasulti? Kinsa man ako?” (Mateo 16:15). Nakahibalo na si Hesus sa tubag kung kinsa Siya. Nakahibalo naman ta unsay tubag ni Pedro ug unsa pud ang gisangon ni Hesus kaniya isip usa ka pangulo sa simbahan nga Iyang gitukod. Ang dakong pangutana kung unsa kahay atong tubag kung kita maoy pangutan-on ni Hesus. Karong panahona dili na bag-o ang pagkatawo ni Hesus tungod kay nakahibalo na ta kung kinsa Siya: gikan sa Iyang pagkatawo, paglansang sa krus, ug hangtud sa Iyang pagkabanhaw.

Kung aduna kitay tubag niini nga pangutana, pwede para nato si Hesus mao ang atong igsoon sa Amahan, o di kaha atong magbalantay, magtutudlo, amigo, manluluwas, Anak sa Diyos, ug uban pa. Kung Siya atong igsoon, nan ang atong pakigkukabildo ug pagtrato Kaniya mahisunod usab sa atong pagtoo isip usa ka igsoon. Sa samang paagi, kung Siya atong Manluluwas, nan kita diay mga luwasonon. Kung Siya atong Magbalantay, nan kita mga nilalang nga kinahanglang bantayan. Kung atong pamalandongan, ang pangutana ni Hesus nagsusi kung unsa ang atong relasyon Kaniya.

Kung ako patubagon sa pangutana ni Hesus, ang akong tubag kay Siya maoy akong Giya sa kangitngit. Siya maoy akong lamdag sa kagabhion. Siya maoy kahayag sa akong pagpanaw sa kalibutan. “Ako mao ang dalan, ang kamatuoran, ug ang kinabuhi” (Juan 14:6). Mao nga sa panahon sa kalibog sa kinabuhi, adto ko modangop kang Hesus kay Siya man ang akong giisip nga Maglalamdag sa akong hunahuna.

Sa Self-discrepancy theory sa usa ka Psychologist, Dr. Edward Tory Higgins (1987), nagkanayon nga ang emosyonal nga kahasol motungha kung ang atong kasamtangang konsepto sa kaugalingon dili motakdo sa atong kinahiladman o internal nga mga sumbanan o katuyoan. Ang gidak-on sa gintang o gap tali niining mga internal nga katuyoan nagtinô sa atong psychological distress. Ang atong kaugalingon naglangkob og: 1) aktwal self – ang mga kinaiya ug hiyas nga atong gituohang anaa kanato sa pagkakaron; 2) ideal self – ang mga paglaum, pangandoy, o damgo nga gusto nato ug sa uban nga makab-ot; 3) ought self – ang mga katungdanan, obligasyon, ug mga responsibilidad nga atong gibati’ng gipugos o napugos sa pagtuman.

Ang gap sa aktwal self vs. ideal self mao ang pagkahanaw sa atong personal nga mga damgo nga mosangpot sa kasubô, kasagmuyô, ug depresyon. Ang aktwal self vs. ought self mao ang pagkapakyas sa gituohan nga mga katungdanan ug lagda nga mosangpot sa tensiyon, kabalaka, ug pagkasad-an. Tungod sa pag-ila niini nga mga gap, kinsa man ta sa atong pag-ila sa atong kaugalingon ug kinsa man ta para sa uban?

Sa katapusan, andam naba ta sa pagdawat ug paghangop sa presensya ni Hesus nga maoy mopunô o mohulip sa atong mga gap o kakulangan? Sa atong pagpadayon sa panaw sa kinabuhi, aduna na ba kitay konkretong tubag sa pangutana ni Hesus: “Kinsa man ako?”

Reference:
Higgins, E. T. (1987). Self-discrepancy: A theory relating self and affect. Psychological Review, 94(3), 319–340. https://doi.org/10.1037/0033-295X.94.3.319